Meelopen met Nely van Werven, logopedist

Meelopen met Nely van Werven, logopedist

Nely van Werven hoort het vaker: “Logopedie, dat is toch iets met voeten of zo? “ of “Dat is toch voor kinderen?” Geen van beide is juist, want Nely is geen podoloog en ze werkt met ouderen bij Reactiveringscentrum Klimop en Sonnevanck. Wat logopedie voor ouderen kan betekenen vat mevrouw De Beer, cliënt bij Klimop, treffend samen: “Ik heb mijn zelfvertrouwen om te praten terug”.

Logopedie kent vier vakgebieden: slikken, taal, spraak en gehoor. Om te begrijpen wat een logopedist doet, mag ik bij vier therapiesessies over de schouder van Nely meekijken. De eerste twee sessies zijn bij Klimop en de laatste bij woning Iris in Sonnevanck. De eerste cliënt die we ophalen is mevrouw Koningsberger, zij heeft net als mevrouw De Beer een hersenbloeding gehad.

Taal
Mevrouw Koningsberger schuift in de therapieruimte aan tafel en legt de map met oefenmateriaal neer. “U hebt al veel geoefend”, zegt Nely terwijl ze in de map bladert. Daarna oefenen ze samen verder. Nely wijst letters aan en mevrouw zegt ze hardop. Meestal doet ze het goed, maar voor de letter ‘r’ zegt zij prompt een ‘j’. Wat er mis gaat, is vergelijkbaar met een storing in het toetsenbord van je computer. Je kent de juiste letter, je ziet de juiste letter op het toetsenbord, je drukt op de juiste toets en toch verschijnt de verkeerde letter op het scherm. Ook is de uitspraak van de klank onjuist. Anders dan bij een computer kun je de hersenen niet in een keer aanpassen. Het vergt veel oefening in het plannen en programmeren van je hersenen. En dat is precies wat mevrouw Koningsberger even later aan het doen is achter de laptop: woorden oefenen, spellen en intypen. Aan het eind van de therapie omschrijft mevrouw Koningsberger de weg naar herstel met een woord: “Topsport”.

“De weg naar herstel is topsport”, volgens mevrouw Koningsberger

Spraak
Bij mevrouw De Beer gaat het niet om taal, maar om spraak waaraan ze moet werken. De helft van haar gezicht was uitgevallen en daardoor hing haar rechter mondhoek naar beneden. Om dit te herstellen oefent zij haar mondspieren voor de spiegel. Daarna krijgt ze van Nely een flesje met een rietje om in te blazen. Dit ontspant de keelspieren en dat maakt haar stem duidelijker en minder hees. Aan het eind van de therapie gaat het gesprek over de aanstaande verhuizing van mevrouw De Beer naar Randmeer. “Wat fijn dat u straks voor de therapie naar Randmeer komt!”, zegt ze opgelucht tegen Nely, “want het zal best wennen zijn aan al die nieuwe gezichten”.

Mevrouw De Beer


Slikken

Voor de volgende therapie verlegt Nely haar werkterrein naar Sonnevanck. In woning Iris 1 bezoekt zij twee vrouwen met dementie. De eerste bij wie zij aanschuift, is mevrouw Bouw die mogelijk slikproblemen heeft. Ogenschijnlijk gaan de boterhammen met jam en het glas karnemelk er goed in. Voor de zekerheid vraagt Nely haar collega’s in de zorg om de stukjes iets kleiner te snijden en wat meer beleg te gebruiken. Ook vraagt zij hen om een week lang vast te leggen wanneer en bij welke voeding mevrouw Bouw zich verslikt.

“Tijdens de eetobservatie kijk ik ook naar de andere bewoners”


Gehoor

“Gaat u mee?”, vraagt Nely na het eten aan mevrouw De Weerd. “Ik ga uw gehoor testen.” In het kantoor van logopedie, krijgt mevrouw een koptelefoon op. “Hoort u de piepjes?” Ze schudt haar hoofd. Toch lijkt ze even later het gesprek goed te kunnen volgen en zegt grappend: “Ik hoor alles, alleen de nare woorden niet, want die wil ik niet horen!” Nely legt uit hoe dat kan: “Met haar linkeroor hoort zij niet meer alle hoge tonen. Als je met een laag stemgeluid tegen haar praat in haar rechteroor, kan ze het inderdaad gewoon horen.”

Praat met een laag stemgeluid in haar rechteroor

Speerpunt
Aan het eind van de meeloopdag, blijkt er veel te vertellen over logopedie. Hoe valt dat te vatten in een artikel van 700 woorden? Nely antwoordt gedreven: “Vergeet niet op te nemen dat communicatie met dementerende bewoners dit jaar het speerpunt is van de vakgroep logopedie.” Als deze bewoners je niet verstaan, kan dit leiden tot onbegrepen gedrag, zoals boosheid en agressie. “Een goed gehoor is een voorwaarde, dus trek op tijd aan de bel, ook bij problemen met taal, spraak of slikken.”

Over goed hoorbaar gesproken; de uitleg van Nely over haar werk komt luid en duidelijk over! Wil jij ook laten zien wat jouw werk inhoudt? Mail dan naar socialmedia@znwv.nl.

2017-05-01T07:35:50+00:00april 2017|Collega's vertellen, Vacatures-categorie|